Opgroeien · van 1 tot 7 jaar
Mijn kind heeft driftbuien: wat zit erachter, en wat helpt?
7 min leestijd7 bronnen · geraadpleegd op 28 september 2026
Het korte antwoord
Waarom kinderen driftbuien hebben
Volgens het Nederlands Jeugdinstituut beginnen driftbuien rond anderhalf jaar en zijn ze het heftigst tussen 2 en 3 jaar. Het is een normale fase in de ontwikkeling.1 Het kind ontdekt dat het een eigen wil heeft, en de woorden komen langzamer dan die wil: een driftbui is vaak een groot gevoel zonder woorden om het te zeggen.
Het internationale onderzoek bevestigt het: de grote meerderheid van de kinderen is vanaf ongeveer 17 maanden lichamelijk agressief, met een piek tussen 2 en 4 jaar,3 en in een studie bij 2.253 kinderen neemt de agressie toe in het tweede jaar en af vanaf de derde verjaardag.4
Wat helpt tijdens de bui
Blijf in de buurt. Een kind in een driftbui heeft weinig aan uitleg. Dichtbij blijven, ook zonder te praten, zegt meer dan een verhaal over wat mag.
Blijf rustig. Het is het moeilijkste, en het werkt het best. Boosheid met boosheid beantwoorden maakt de golf alleen hoger.
Het nee mag een nee blijven. Toegeven om de bui te stoppen hoeft niet: het gevoel verdient ruimte, de grens mag blijven staan.
Erken het gevoel, begrens het gedrag. Alle gevoelens mogen er zijn; slaan, bijten of schreeuwen mag je afkeuren, zonder het gevoel erachter af te keuren.2 “Je bent boos omdat je wilde blijven” en “ik laat je niet met spullen gooien” passen in dezelfde zin.
Wat je erna doet, met een koel hoofd
Een naam geven. Als de storm voorbij is, helpt het om te zeggen wat er gebeurd is, zodat je kind het de volgende keer herkent. Kinderen leren over gevoelens praten door het voorbeeld van volwassenen.2 Ouders die de gevoelens van hun kind zo begeleiden, hebben kinderen met meer zelfbeheersing.5
Een uitweg. Stampen, in een kussen knijpen, erin schreeuwen: één concreet idee voor de volgende keer, niet meer.
Een verhaal. Voorlezen uit prentenboeken over sociale thema's vergroot het helpend gedrag van kinderen, via empathie.7
Waar deskundigen het niet over eens zijn
Over weinig thema's geven gidsen zulke tegengestelde adviezen. Drie benaderingen die je in elk ouderforum tegenkomt, en het enige punt waarover ze echt botsen:
| Benadering | Wat ze zegt | Wat het betekent voor het verhaal |
|---|---|---|
| OntwikkelingNederlands Jeugdinstituut; Tremblay en anderen 2004; Alink en anderen 2006 | Driftbuien zijn een normale fase. Agressie piekt tussen 2 en 4 jaar en neemt af met taal en zelfbeheersing. | Het verhaal behandelt het kind nooit als verkeerd: het gaat door een fase. |
| Relatiebenaderingen die de band tussen ouder en kind centraal zetten | De bui is een manier van communiceren. Straf en time-out werken op korte termijn en belasten de band op lange termijn. | De grote blijft, blijft rustig en straft niet. |
| GedragIncredible Years (Webster-Stratton), Triple P | Duidelijke, voorspelbare grenzen, de bui consequent negeren en het andere gedrag gericht prijzen. Van de drie de best onderzochte benadering. | In het verhaal wordt het andere gedrag dat werkt, opgemerkt en benoemd. |
Waar iedereen het over eens is
- Driftbuien bij jonge kinderen zijn normaal en geen fout in de opvoeding.
- De rust van volwassenen is het meest werkzame.
- Tijdens de bui leert een kind niets: het leert ervoor en erna.
- Gevoelens benoemen helpt; het gevoel accepteren betekent niet het gedrag accepteren.
- Lichamelijk straffen is uitgesloten.
Het punt van discussie is de time-out. Programma's die op gedrag gericht zijn, gebruiken een korte, aangekondigde pauze of het even negeren, en steunen op gerandomiseerde studies: meta-analyses van een vijftigtal studies over Incredible Years melden middelgrote effecten op gedragsproblemen.6 Benaderingen die de band centraal zetten, werpen tegen dat het op korte termijn werkt en op lange termijn vertrouwen kost.
Hier raden we niets aan. Onze verhalen staan alleen op de gemeenschappelijke grond: die is breed genoeg voor elk gezin, naar welke kant het ook neigt.
Als een boek niet genoeg is
Praat erover met het consultatiebureau of de huisarts, in Vlaanderen met Kind en Gezin, als de buien ook na 4 of 5 jaar heel vaak en heel lang zijn, als je kind zichzelf of anderen vaak pijn doet, of als het thuis te zwaar wordt.
Hoe een verhaal kan helpen
Een verhaal over boosheid laat zien dat boosheid komt, dat je haar kunt doorstaan en dat ze voorbijgaat, en dat er iemand blijft.
Voor het verhaal één regel:
Het kind is nooit de schuldige. De boosheid is een golf, en de grote is de rots die blijft staan.
- 1-2
De wereld van de hoofdpersoon
Het kind zoals het is: geliefd, handig, met zijn lievelingsdingen.
- 3
Een lange dag
Moe, honger, te veel tegelijk. De versterker komt voor de lont.
- 4
Het nee
Iets mag niet. Klein en gewoon, zoals in het echte leven.
- 5
De golf
Het gevoel komt, beschreven in het lijf en met een naam. Het krijgt een vorm.
- 6
De bui
Verteld zonder oordeel. Niet “stout”, niet “lastig”: het is er gewoon.
- 7
Iemand blijft
De grote praat niet, legt niets uit, gaat niet weg. Hij is er.
- 8
De golf gaat voorbij
Vanzelf, zoals elke golf. De geruststellendste bladzijde van het boek.
- 9
Erna
Moeheid, misschien schaamte. Het wordt gezien, zonder het erger te maken.
- 10
Woorden voor wat er gebeurde
De grote benoemt het gevoel, zonder het kind te beschrijven.
- 11
Het gereedschap
De volgende keer: stampen, knijpen, in een kussen schreeuwen. Eén voorstel.
- 12
De oefening
Een tweede kans. Zonder herhaling blijft er niets hangen.
- 13
Half gelukt
Niet perfect, en iemand merkt het en zegt het.
- 14
Het einde
De boosheid blijft; ze hoort bij het leven. Nu heeft ze een naam en een uitweg.
Het verhaal over boosheid, met de naam van je kind
Beschrijf je kind in een paar woorden, en het verhaal volgt precies deze weg, in de illustratiestijl die jij kiest. Je leest het hele verhaal gratis voordat je beslist.
Lees gratis het verhaalVeelgestelde vragen
Op welke leeftijd zijn driftbuien normaal?
Volgens het Nederlands Jeugdinstituut beginnen driftbuien rond anderhalf jaar en zijn ze het heftigst tussen 2 en 3 jaar. In internationaal onderzoek piekt agressie tussen 2 en 4 jaar en neemt ze af vanaf de derde verjaardag, als taal en zelfbeheersing groeien.
Wat doe ik tijdens een driftbui?
Rustig blijven en in de buurt blijven. Uitleg helpt op dat moment weinig. Het gevoel mag er zijn, het gedrag mag je begrenzen, en het nee dat de bui begon, mag een nee blijven.
Werkt een time-out?
Deskundigen zijn het niet eens. Programma's die op gedrag gericht zijn, gebruiken hem, en meta-analyses over Incredible Years laten middelgrote effecten zien. Benaderingen die de band centraal zetten, werpen tegen dat hij op lange termijn vertrouwen kost.
Wanneer moet ik me zorgen maken?
Als de buien ook na 4 of 5 jaar heel vaak en heel lang zijn, als je kind zichzelf of anderen vaak pijn doet, of als het thuis te zwaar wordt. Het consultatiebureau of de huisarts, in Vlaanderen Kind en Gezin, is dan een goed eerste adres.
Bronnen
- 1.Nederlands Jeugdinstituut: Peuter | Driftbuien, omgaan met heftige emoties.Wat het bevestigt: Driftbuien vanaf ongeveer anderhalf jaar, het heftigst tussen 2 en 3 jaar, een normale ontwikkelingsfase.
- 2.Groeimee (Opgroeien, Kind en Gezin): emoties en gevoelens.Wat het bevestigt: Alle gevoelens mogen er zijn; gedrag zoals slaan, bijten of schreeuwen mag je afkeuren, het gevoel erachter niet; kinderen leren door voorbeelden hoe je over gevoelens praat.
- 3.Tremblay, R. E. en anderen (2004): Physical Aggression During Early Childhood, Pediatrics 114(1), e43-e50. (in het Engels)Wat het bevestigt: De grote meerderheid van de kinderen is vanaf ongeveer 17 maanden lichamelijk agressief; piek tussen 2 en 4 jaar.
- 4.Alink, L. R. A. en anderen (2006): The Early Childhood Aggression Curve, Child Development 77(4), 954-966. (in het Engels)Wat het bevestigt: Een toename in het tweede jaar en een afname vanaf de derde verjaardag (2.253 kinderen).
- 5.Gottman, J. en anderen: emotion coaching en meta-emotie, overzicht van het onderzoek. (in het Engels)Wat het bevestigt: Ouders die de gevoelens van hun kind begeleiden, hebben kinderen met meer zelfbeheersing.
- 6.Gardner, F. en Leijten, P. (2017): Incredible Years parenting interventions, Current Opinion in Psychology. (in het Engels)Wat het bevestigt: Meta-analyses van een vijftigtal studies: middelgrote effecten op gedragsproblemen, meestal in gerandomiseerde opzetten.
- 7.The effectiveness of social-themed picture book reading in promoting children's prosocial behavior (2025). (in het Engels)Wat het bevestigt: Voorlezen uit prentenboeken over sociale thema's vergroot helpend gedrag, via empathie.
Bronnen geraadpleegd op 28 september 2026. Mist er iets of is iets niet meer actueel? Laat het ons weten, dan passen we het aan, met datum.
Verwante thema's
- Mijn kind slaat of bijtWaarom bijna alle peuters wel eens slaan of bijten, en wat meer helpt dan een verbod.
- Hoe help ik mijn kind om emoties te benoemenWaarom kinderen woorden nodig hebben voor wat ze voelen, in welke volgorde je helpt en wat onderzoek echt zegt over “benoemen”.
- “Ik kan het niet”Waarom een kind halverwege opgeeft, wat op dat moment helpt en waarom het advies om de inzet te prijzen minder stevig is dan zijn naam.
- Alle thema'sVan de speen tot afscheid nemen.
Alle thema's
Lichaam en het dagelijks leven
Met anderen
Veranderingen en gezin
Afscheid, ziekte, dood
Zelfvertrouwen
In het kort: de illustratiestijlen en hoe het werkt.